ANNE CARSON KANADA NOBEL 2026

Opis

Anne Carson (ur. 21 czerwca 1950 w Toronto) – kanadyjska poetka modernistyczna. Laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 2026 roku[1].

ŻyciorysAbsolwentka filologii klasycznej. Wykładała na McGill University[2] oraz University of Michigan[3].

Fakt otrzymania przez nią Griffin Poetry Prize[3] oraz nagrody T. S. Eliot Award[3] (pierwsza kobieta odznaczona tym wyróżnieniem) oburzył recenzentów, jednak popularność poetki jest od nich niezależna, co potwierdza chociażby fakt wykorzystania cytatu z jej poezji w serialu telewizyjnym Słowo na L.

W 2025 roku, podczas wizyty w Polsce, odznaczona Międzynarodową Nagrodą Literacką im. Zbigniewa Herberta[4].

TwórczośćW swojej prozie, poezji i pracy naukowej zaciera granice pomiędzy starożytnością a współczesnością, modernizmem i postmodernizmem, Kanadyjczykami i Amerykanami. Tajemnice, ich dowolne ukrywanie i ujawnianie się, stanowią centralny motyw jej twórczości. Porusza kwestię seksualności innych pisarzy.

Na okładce Glass, Irony and God (1995), który potwierdził pozycję Carson wśród grona najlepszych poetów, zamiast zdjęcia autorki widnieje namalowany przez nią wulkan. Wulkan powraca także w kulminacyjnym momencie Autobiography of Red (1998), powieści wierszem, stanowiącej adaptację kilku greckich utworów, która nieoczekiwanie okazała się międzynarodowym sukcesem. Wulkan, nad którymi lata Gerion, czerwonoskrzydły potwór z mitologii greckiej, który w Autobiography of Red symbolizuje współczesnego geja, zyskuje wymiar geograficzny i literacki. Ta kompilacja rozpoczyna się epigrafem, zaczerpniętym z wiersza Emily Dickinson The Only Secret People Keep.

Sekret sukcesu Carson polega na jawnym, chociaż enigmatycznym, przywłaszczaniu sobie dzieł innych literackich znakomitości. Samuel Beckett, Gertrude Stein, Emily Brontë, Virginia Woolf, Safona i Katullus – wszyscy oni przewijają się w jej twórczości: pełnią rolę klamry, jak określiła to autorka w Autobiography of Red.

Ważne dziełaPoezjeGlass, Irony and God (1995)Autobiography of Red (1998), wyd. pol. Autobiografia czerwonego (tł. Maciej Topolski, 2022)[5]Men in the Off Hours (2000)The Beauty of the Husband (2001), wyd. pol. Piękno męża (tł. Olga Kubińska, 2022)[6]Literatura faktuEros the Bittersweet (1986), wyd. pol. Słodko-gorzki eros (tł. Renata Lis, 2020[7] oraz 2025[8])AntologieDecreation (2005), wyd. pol. Dekreacja (tł. Maciej Topolski, 2024)[9]TłumaczeniaGrief Lessons (2007)OdznaczeniaOrder Kanady (2005)[10]