MIĘDZYRZECZ LB POLSKA
Opis
Międzyrzecz (także Międzyrzecz Wielkopolski[3], łac. Mezerici[4], Mederecensis[5], niem. Meseritz) – miasto w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Międzyrzecz. Zlokalizowany na Pojezierzu Lubuskim, przy ujściu Paklicy do Obry. 31 grudnia 2025 w mieście zamieszkiwały 16 372 osoby[1].
KalendariumKalendarium najważniejszych wydarzeń[41]:między VI w. a VIII w. n.e. – utworzenie na wyspie u ujścia Paklicy do Obry pierwszej osady słowiańskiej,druga połowa IX w. – założenie na jej miejscu grodu warownego (jako głównego ośrodka plemienia dolnoobrzańskiego),połowa X w. – zbrojne przejęcie grodu plemiennego przez państwo piastowskie,1001 – ufundowanie przez Bolesława Chrobrego eremu benedyktynów nieopodal grodu- pierwszego na ziemiach polskich klasztoru,10 listopada 1003 – męczeńska śmierć pięciu zamieszkujących tam benedyktyńskich mnichów (zwanych dziś Pięcioma Świętymi Braćmi Międzyrzeckimi),1005 – zdobycie międzyrzeckiego grodu przez wojska cesarza Henryka II w wojnie z Bolesławem Chrobrym; pierwsza oficjalna i zachowana do czasów obecnych wzmianka o grodzie międzyrzeckim (zawarta w „Kronice” niemieckiego biskupa Thietmara z Merseburga),1094 – oblężenie i zdobycie grodu przez wojska pod dowództwem księcia Bolesława Krzywoustego, wcześniej opanowanego przez Pomorzan,1157 – w związku z najazdem Fryderyka Barbarossy na Polskę, gród zostaje spalony przez własną załogę i czasowo opuszczony,29 stycznia 1230 – pierwsza wzmianka o kasztelanii międzyrzeckiej, z Teodorykiem jako kasztelanem,1230–1248 – okres, w którym zostało polokowane miasto (z 1248 pochodzi wzmianka o osadnikach na prawie magdeburskim, zwolnionych przez biskupa poznańskiego od dziesięciny)[42],1259 – wzmianka o wójtach i mieszczanach międzyrzeckich – najwcześniejsze zachowane potwierdzenie miejskiego statusu Międzyrzecza,1269 – najazd margrabiego brandenburskiego, Ottona Małego. Miasto zostaje obrabowane i spalone, gród mimo podpalenia pozostał niezdobyty,1296–1315 – kasztelania międzyrzecka oprawą wdowią trzeciej żony Przemysła II, Małgorzaty Brandenburskiej,1315 – bezprawne zatrzymanie kasztelanii międzyrzeckiej po śmierci Małgorzaty w granicach Brandenburgii,1326 – odzyskanie Międzyrzecza przez króla Władysława Łokietka podczas wyprawy wojennej przeciwko Ludwikowi V Bawarskiemu,1382–1385 – zamek w Międzyrzeczu uczestniczy w wojnie domowej w Wielkopolsce po stronie zwolenników Zygmunta Luksemburskiego,1426 – złożenie przysięgi wierności wobec króla Władysława Jagiełły,1474 – zniszczenie miasta przez wojska Macieja Korwina; odbudowa miasta,1485 – potwierdzenie przywileju lokacyjnego Miasta przez Kazimierza Jagiellończyka,od XV w. – starostwo niegrodowe,1520 – zniszczenie miasta przez najemne wojska niemieckie w służbie krzyżackiej,1574 – powitanie i ugoszczenie wjeżdżającego do Polski pierwszego króla elekcyjnego, Henryka Walezego,od II poł. XVI w. – ośrodek protestantyzmu,1606 – spustoszenie miasta przez wielki pożar,1656 – koniec brandenburskiej okupacji miasta podczas potopu szwedzkiego,1655–1718 – niszczenie miasta przez wojska niemieckie, rosyjskie i szwedzkie,1710 – wielka zaraza,1731 – kolejny wielki pożar,1780–1806 – „złoty okres” w historii miasta, jako jednego z najważniejszych europejskich ośrodków handlu suknem,od 1793 – po II rozbiorze Polski Międzyrzecz w zaborze pruskim,1802 – założenie przez ziemian międzyrzeckich pierwszego na ziemiach polskich towarzystwa rolniczego, krzewiącego nowoczesną agrokulturę: Towarzystwo Ekonomiczne Międzyrzeckie Południowo-Pruskie[43],26–27 listopada 1806 – wizyta cesarza Napoleona Bonapartego,1807–1815 – Międzyrzecz w granicach Księstwa Warszawskiego,1919 – ze względu na dominację ludności niemieckiej traktat wersalski pozostawia miasto w granicach Niemiec,1939 – w Międzyrzeczu mieści się niemiecki obóz dla internowanych polskich cywilów[38],1940 – w Międzyrzeczu mieści się niemiecki obóz dla Polaków zbiegłych z robót przymusowych[38],1942–1945 – Zbrodnia w Obrzycach[44],30 stycznia 1945 – po 130 latach miasto ponownie w granicach Polski; wysiedlenie ludności niemieckiej, przybycie m.in. depatriantów z Kresów Wschodnich,20 lutego 1945 – powstanie z inicjatywy polskich autochtonów jednostki administracyjnej pod nazwą Starostwo Pogranicza z siedzibą w Dąbrówce Wielkopolskiej, a następnie w Międzyrzeczu, ze starostą Łucjanem Brudło na czele,1946–1950 – miasto siedzibą powiatu w województwie poznańskim,1950–1975 – miasto siedzibą powiatu w województwie zielonogórskim,1975–1999 – miasto w granicach województwa gorzowskiego,1986–1987 – masowe protesty mieszkańców przeciwko planom składowania odpadów radioaktywnych w podziemiach MRU,27 maja 1990 – utworzenie samorządowej Gminy Międzyrzecz, wraz z jej organami: burmistrzem, zarządem i radą,1991 – założenie Stowarzyszenia „Kontakt”, zajmującego się organizacją współpracy międzynarodowej Międzyrzecza z gminami partnerskimi,1993 – zakończenie budowy oczyszczalni ścieków,1998 – obchody 750 rocznicy nadani