MICHAŁOWO PD POLSKA

Opis

Michałowo (biał. Міхалова, Michałowa) – miasto w Polsce położone w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Michałowo przy drodze wojewódzkiej nr 686. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego. Przez miejscowość przepływa rzeka Supraśl, dopływ Narwi. Miejscowość jest siedzibą gminy Michałowo. HISTORIA Pierwotnie na tym terenie znajdowały się dobra i majątek Niezbudka, czasami wymieniany jako Niezbudek[4][5][6]. Nazwa Michałowo wywodzi się od Seweryna Michałowskiego[7], dziedzica ww. majątku i założyciela kolonii fabrycznej na prawym brzegu rzeki Supraśl, w 1832 roku. W 1860 roku były tu już 4 fabryki sukna – największa Michałowskiego; poza tym Brauera, Konitza i Moritza. W fabrykach tych pracowało 650 pracowników[8]. Wśród ludności przeważali Niemcy[5], dużą grupę stanowili też Żydzi. Do czasów obecnych zachowały się pozostałości ich cmentarza przy drodze do Białegostoku. W 1865 okoliczne tereny stały się własnością von Minkwitzów[4] po tym, jak Michałowski został zesłany na Syberię za pomoc powstańcom styczniowym. Do czasów I wojny światowej ważny ośrodek przemysłu włókienniczego[9]. W 1915 roku w związku ze zbliżaniem się frontu do wschodnich rubieży współczesnej Polski, władze carskie zarządziły ewakuację fabryk z okolic Białegostoku. Większość wyposażenia zakładów w Michałowie zostało załadowanych na pociągi i wywiezione w okolice Moskwy. Razem z wyposażeniem, opuściło te tereny wielu robotników wraz z rodzinami. W 1941 Niemcy utworzyli w Michałowie getto dla ludności żydowskiej. Zajmowało ono obszar w rejonie ulic: Sienkiewicza, Gródeckiej, Leśnej i Fabrycznej[10]. Przez getto przeszło ok. 1,5 tys. Żydów[10]. Zostało ono zlikwidowane 2 listopada 1942, a jego mieszkańcy wywiezieni do obozu przejściowego w Białymstoku[10]. Stamtąd michałowskich Żydów wywieziono i zamordowano w obozie zagłady w Treblince[11]. W okresie okupacji Michałowem administrował słynny z okrucieństwa wójt Paul Malzer o pseudonimie „Krwawy”. Po wojnie został on osądzony i skazany na śmierć w Białymstoku. W miejscowości działał Kombinat Rolny Michałowo[12]. W latach 1948–1950 stacjonował tu sztab 17 batalionu Ochrony Pogranicza, a w 1951 224 Batalion Wojsk Ochrony Pogranicza. Prawa miejskie miejscowość otrzymała 1 stycznia 2009[13].