MIĘDZYRZEC PODLASKI LU POLSKA

Opis

Międzyrzec Podlaski – miasto w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, nad Krzną. Miasto jest także siedzibą wiejskiej gminy Międzyrzec Podlaski.

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. miasto liczyło 16 753 mieszkańców[2].

Historia Osobny artykuł: Międzyrzec Podlaski Nowe Miasto.

Herb Potockich – ostatnich właścicieli Ordynacji MiędzyrzeckiejFasada pałacu Pneolit – pierwsze osiedla ludzkie,[potrzebny przypis]1174 – data z dokumentu cerkiewnego, pierwszej świątyni na tym terenie, cerkwi pw. św. Mikołaja,1369 – pierwsza wzmianka w XIII-wiecznym ruskim latopisie mówiąca o 10 wsiach nad rzeką Krzną,1390 – Abraham Chamiec otrzymał Międzyrzec od Władysława Jagiełły,XIV/XV w. – rozwój miejscowości związany z kolonizacją tych ziem przez mazowszan,1434-1438 – miejscowość otrzymała prawa miejskie,1477 – 24 sierpnia, erekcja kościoła pw. św. Mikołaja, postawionego w miejscu poprzedniej świątyni, prawdopodobnie tej obrządku prawosławnego z XII w. (obecnie kościół pod tym samym wezwaniem),1486 – przywilej królewski na targi i jarmarki otrzymany przez Jana Nassutowicza dla Międzyrzeca,1503 król Aleksander Jagiellończyk odwiedził Międzyrzec Podlaski, gdzie był podejmowany przez Jana Zabrzezińskiego,1558 – Międzyrzec wspomniany jako ważny ośrodek garncarstwa,1564 – 26 kwietnia, erekcja cerkwi św. Mikołaja z fundacji Stefana Zbaraskiego (obecnie kościół pw. św. Józefa),od 1569 – należał do Korony,1574 – Stefan Andrejewicz Zbaraski w czasie bezkrólewia samowolnie przyłączył Międzyrzec Podlaski do województwa brzeskiego, aby dochody z niego płynęły do Wielkiego Księstwa,1598 – pierwsza na pograniczu polsko-litewskim warzelnia soli,1636 – powstał cech kowalski – jeden z najstarszych w regionie,1648 – najazd kozacki Chmielnickiego,1655 – złupienie miasta przez wojska szwedzkie,1660 – złupienie miasta przez wojska rosyjskie,1662 – miasto wchodziło w skład majętności międzyrzeckiej Łukasza Opalińskiego[14].

XVIII w.znany jako ważny ośrodek piwowarski,ośrodek szczeciniarstwa – pierwsze manufaktury tego typu przemysłu w Polsce,największe miasto na Podlasiu – ok. 2 tys. mieszkańców,1772 – August Aleksander Czartoryski rozpoczął budowę cerkwi unickiej pw. św. Piotra i Pawła w miejscu poprzedniej drewnianej świątyni ufundowanej przez Stefana Zbaraskiego w XVI w. (obecnie kościół pw. św. Piotra i Pawła).1791 – Feliks Turski przed plebanią w Międzyrzecu Podlaskim posadził dąb upamiętniający uchwalenie Konstytucji 3 Maja.1795 – III rozbiór Polski: miasto znalazło się pod zaborem austriackim,1802 – budowa klasycystycznego pałacu dla Konstantego Adama Czartoryskiego, projekt prawdopodobnie Piotr Aigner (rozebrany 1888),1809 – w Księstwie Warszawskim,1815 – w Królestwie Polskim,1823 – rozwój handlu, głównie żydowskiego po otwarciu bitej drogi z Brześcia do Warszawy,29 sierpnia 1831 – zwycięska dla powstańców bitwa powstania listopadowego na polach wsi Manie, Rogoźnica i na przedpolu Międzyrzeca,1852 – budowa pałacu dla Aleksandry Potockiej (pierwotnie arch. Franciszek Maria Lanci); zniszczony w 1918, odbudowany w latach 1922–1928,1863 – bitwy i potyczki powstania styczniowego, brał w nim udział m.in. Aleksander Głowacki,1867 – uzyskanie połączenia z Koleją Warszawsko-Terespolską Linia kolejowa nr 2,1875 – nasilenie polityki rusyfikacyjnej; dwie cerkwie unickie, erygowane jeszcze w XVI w. przez dziedziców ziemi międzyrzeckiej, zostały zamienione na prawosławne,1918 – Krwawe Dni Międzyrzeca,1920 – podczas wojny polsko-bolszewickiej w mieście znajdował się punkt dowodzenia gen. Władysława Sikorskiego, a później sztab armii gen. E. Rydza-Śmigłego,wrzesień 1939zbombardowanie miasta przez Niemców,zajęcie miasta przez wojska sowieckie, po 10 dniach Międzyrzec został przekazany Niemcom,1940 – utworzenie getta przez niemieckich okupantów – zmuszono do osiedlenia się w nim ok. 17 tys. Żydów z Międzyrzeca i okolicznych miejscowości,1940–1944 – Podlaska wojna o szyny – ataki partyzantki AK na linię kolejową w celu uniemożliwienia komunikacji na linii wschód-zachód,1942 – utworzenie obozów jenieckich dla żołnierzy radzieckich a później włoskich,maj 1943 – likwidacja getta i wywiezienie i wymordowanie jego mieszkańców w obozach w Majdanku i Treblince,1944kwiecień – pacyfikacja Lasów Turowskich i zwycięska dla AK bitwa w okolicach wsi Olszewnica,23 lipca – przed opuszczeniem miasta Niemcy dokonali masakry 60 jeńców włoskich z miejscowego podobozu pracy przymusowej obozu jenieckiego Stalag 366[15],26 lipca – zajęcie miasta przez Armię Czerwoną przy współudziale żołnierzy AK,13 sierpnia – początek aresztowań i deportacji w głąb Rosji wśród żołnierzy AK dokonywanych przez NKWD,1945 – likwidacja Ordynacji Międzyrzeckiej30 czerwca 1952 – próba wykolejenia pociągu restauracyjno-sypialnego relacji Moskwa–Berlin (tzw. Mitropy) przewożącego oficerów i dyplomatów radzieckich przez licealistów z organizacji patriotycznej ZEW – w akcji dywersyjnej brali udział m.in. Franciszek Oleksiuk i Czesław Męczyński1952–1954 – siedziba gminy Zahajki Zobacz też: Historia Żydów